18 Nisan 2026

5. Sınıf - 29. Hafta

ÖDEV... Aşağıdaki soruları dersten sonra defterinize cevaplayınız.

    Soru 1.Veri nedir? Tanımını yazınız.

    Soru 2. Bilgi nedir? Tanımını yazınız.

    Soru 3.Problem çözümünde Sabit nedir? Bir örnek yazınız.       

    Soru 4.Problem çözümündeki Değişken nedir? Bir örnek yazınız. 

    Soru 5. Operatör nedir? Problem çözmede kullanılan operatörleri yazınız. 

    Soru 6. 


    Soru 7. Annesi, Sultan’a kek yapmayı öğretiyor. Annesi ile Sultan arasında şöyle bir konuşma geçiyor.

-      Anne: Kek yapmak için mutlaka Un, şeker, yumurta, kabartma tozu süt olması gerekiyor. Ama istersen içine fındık veya ceviz koyabiliriz.

-      Sultan: Anne ama ben Kakao ve Tarçını da seviyorum bunları da koyabilir miyiz?

-       Anne: İstersen koyabilirsin. Kek yapmak için mutlaka koyulması gereken malzemeler haricinde koyduğun her şey kişinin isteğine bağlıdır. Örneğin Elma koyabilirsin, Üzüm koyabilirsin, Fındık koyabilirsin.

 


 

      Yukarıdaki Annesiyle Sultan arasında geçen konuşmaya göre,  Kek tarifinde kullanılan malzemelerin Sabit ve Değişkenlerinden 3'er tane  yazınız.

 

Sabitler:     ………………………………………………                                                                              

Değişkenler:    ……………………………………   



_________________________________________________________________________________________________________________

.

YAZILIM GELİŞTİRME SÜRECİ

(DEVAM)

VERİLER

İnsanların veya bilgisayarların sonuca ulaşabilmek için algıladığı, işlediği, sonuç ürettiği veya daha sonra kullanmak üzere depoladığı her şeye Veri denir.

İnsan aklının ulaşabildiği, anlayabildiği veya öğrenebildiği her şeye Bilgi denir.

Veri ve Bilgi arasındaki fark:

  • Veri, ham ve işlenmemiş bilgilerdir (örneğin, ölçülen boylar).
  • Bilgi ise bu verilerin analiz edilip anlamlı hale getirilmiş halidir (örneğin, ortalama boy hesaplanması).

Örneğin;

·       Veri: Bir okuldaki öğrencilerin boy uzunlukları (145 cm, 150 cm, 160 cm…)

·       Bilgi: Bu boy uzunluklarının ortalaması alındığında, okuldaki öğrencilerin ortalama boyunun 150 cm olduğu sonucuna ulaşılır.

 

Örnek 1;

Köpeğinizi kaybettiniz ve köpeğiniz arıyorsunuzdur. Birisine gidip bir köpek arıyorum derseniz bu bir bilgidir. Fakat Kahverengi, küçük, tüylü, kulakları dik olmayan, tombul, siyah tasmalı bir köpek derseniz bu saydığınız özellikler veridir.





Örnek 2;

Eğer sizin bir fotoğrafınız çekilirse, fotoğraf bir bilgi olmuştur. Fakat Neye benzediğiniz ise verilerdir.

Fotoğrafınız dosyaya koyulabilir, çantamda taşınabilir, çıktısı alınabilir, e-posta ile başkaları ile paylaşılabilir.

 Ancak; Sizi kimse fiziksel olarak çantada gezdiremez, sizin yansımanızı taşıyamaz.

İşte fark buradadır. Fotoğraf kaybolur veya yırtılırsa, bu sizin görünümünüzü değiştirmez.

SABİTLER VE DEĞİŞKENLER

Problem çözümünde Sabit nedir?        

Bir iş veya problemde değişmeyen her şeye Sabit denir.

Örneğin:    Okuldaki sıralar, masalar, sınıflar

          Okula geç kalan öğrencinin yatma saati, dersleri

 

Problem çözümündeki Değişken nedir? 

Bir iş veya problemde değişen her şeye Değişken denir.

Örneğin:    Okuldaki öğrenciler, öğretmenler, dersler...

                                Okula geç kalan öğrencinin yatma saati, ev düzeni...

 

Örnek Problem 1:


Annesi, Sultan’a kek yapmayı öğretiyor. Annesi ile Sultan arasında şöyle bir konuşma geçiyor.

-      Anne: Kek yapmak için mutlaka Un, şeker, yumurta, kabartma tozu ve süt olması gerekiyor. Ama istersen içine fındık veya ceviz koyabiliriz.

-      Sultan: Anne ama ben Kakao ve Tarçını da seviyorum bunları da koyabilir miyiz?

-       Anne: İstersen koyabilirsin. Kek yapmak için mutlaka koyulması gereken malzemeler haricinde koyduğun her şey kişinin isteğine bağlıdır. Örneğin Elma koyabilirsin, Üzüm koyabilirsin, Fındık koyabilirsin.

 


 

      Yukarıdaki Annesiyle Sultan arasında geçen konuşmaya göre,  Kek tarifinde kullanılan malzemelerin Sabit ve Değişkenlerden 3'er tane  yazınız.

 

Sabitler:     Un, Şeker, Yumurta, Kabartma Tozu                                                                            

Değişkenler:    Fındık, Ceviz, Kakao, Tarçını, Elma, Üzüm







OPERATÖRLER

Bir aracı, nesneyi ya da sayıyı işletmek/çalıştırmak kullanılan işarete Operatör denir.

Örneğin: Matematiksel operatörler de matematiksel işlemlerin uygulanması görevini yerine getirmektedir.

Problem çözmede kullanılan 3 çeşit operatör vardır. Bunlar

Matematiksel Op.

Karşılaştırma Op.

Mantıksal Op.

+

-

*

/

=

>   , <

>=  ,  <=

<> 

Eşit

Büyük, Küçük

Büyük Eşit,   Küçük Eşit

Eşit Değil

Ve

Veya

Değil

 

1. Matematiksel Operatör:

Matematiksel işlemlerin yapılmasını sağlayan Toplama(+), Çıkartma(-), Çarpma(*), Bölme(/) işaretlerine denir.

2. Karşılaştırma Operatör:

İki ifadeyi karşılaştırmak(=,  >,  <,  =>,  =<, <>) için kullanılan işaretlere denir.

     Kaan’ın yaşı Ahmet’in yaşından büyük ise

                   5 <> 6

3. Mantıksal Operatör:

Bir işlemin yapılabilmesi için olasılıkların(Ve, Veya, Değil) yazılmasını sağlayan işaretlere/operatörlere denir.

    a) Ve operatörü: Bütün olasılıkların veya şartların sağlanması ile sonuca ulaşılabileceğini belirten operatördür.

       Ahmet ve Kaan gelirse eve giderim.

       E-devlete girebilmek için TC kimlik ve şifremin olması gerekir.

    b) Veya operatörü: Olasılık veya şartlardan en az birinin bile sağlanması ile sonuca ulaşılabileceğini belirten operatördür.

       Ahmet veya Kaan gelirse eve giderim.

       Zemin kata asansör veya merdivenle gidebilirim.

    c)  Değil operatörü : Ve-Veya operatörlerinin olasılıkların veya şartların sağlanması ile sonuca ulaşılabileceğini belirten operatördür.

       Ahmet değilse eve gitmem.

       Bu notum 100 değilse kesin 0 dır.





.








.

İyi çalışmalar!
Bilişim Teknolojileri ve Yazılım Öğretmeniniz Muhammed HALICI